Ders Adı Türk Desenleri ve Tasarımı I
Ders Kodu CIN-107
Dersin Türü Zorunlu
Ders Biriminin Seviyesi Lisans
Yıl 1
Dönem 1.Yarıyıl
AKTS 5
Dersi Veren(ler) Ayşe TANRIVER CELASİN
Dersin Yardımcıları
Dersin Öğrenme Çıktıları Türk süsleme sanatının temelini oluşturan örgeleri tarihsel gelişimi ile birlikte tanıtmak. Bu motiflerden meydana gelen kompozisyonların oluşturmasını sağlamak, öğrenilen bu örge ve desenlerin nerelerde kullanılacağını öğretmektir. Ayrıca, diğer sanat dalları arasında etkileşimi ve birbirlerinin faaliyetlerine etkisinin diyalektik bakış açısını öğrenciye kazandırmaktır.
Ders İşleme Biçimi Yüz Yüze
Önkoşul Dersleri Yok
Önerilen Seçmeli Dersler Yok
Dersin İçeriği Türk Desen ve motiflerini halı, tezhip, çini, kalem işi gibi alanlara uygulamak.
Dersin Verildiği Diller Türkçe
Dersin Hedefleri Bu motiflerden meydana gelen kompozisyonların oluşturmasını sağlamak, öğrenilen bu örge ve desenlerin nerelerde kullanılacağını öğretmektir. Ayrıca, diğer sanat dalları arasında etkileşimi ve birbirlerinin faaliyetlerine etkisinin diyalektik bakış açısını öğrenciye kazandırmaktır.
Dersin Amacı Geleneksel sanatlar, bir devletin bir ulusun geçmişten günümüze, yaşanmışlığın bir değerler birikimidir. Aynı zamanda geleneksel sanatlar, geçmişten günümüze kadar oluşmuş ve olgunlaşmış kültürünün, donatılmış bir yansımasıdır. Bu sanatlar, estetik anlayışın aynası, el emeği, göz nuru, özgün yapıtlardır. Bu yapıtları, günlük kullanım gereçlerinden tutunda, süsleme araçlarına ve armağan edilen nesnelere değin geniş bir yelpaze içinde karşımıza çıkmaktadır. Amaç, öğrencilere geçmişten günümüze kadar olan bu yaşanmışlığın, oluşturduğu ve geleneksel Türk süsleme sanatının temelini oluşturan örgeleri tarihsel gelişimi ile birlikte tanıtmak.
WorkPlacement
Hafta Konular  
1 Üniversiteye yeni başlayacak olan öğrencilerle tanışma, Üniversite, Fakülte ve İdari birimler hakkında bilgilendirme.
  Ön Hazırlık: Türk Desenleri ve Tasarımı (Ders notları), Ünal Erdinç.
2 Orta Asya (Hun, Göktürk ve Uygur) sanatı hakkında bilgi verilir. Ön hazırlık olarak sağa, sola, aşağı ve yukarı düz çizgi çalışması.
  Ön Hazırlık: İslâm Öncesi Türk Sanatı, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, Erdem Yücel.
3 Türklerin İslamiyetle birlikte tanışmış oldukları sanat hakkında bilgi verilir. Sağdan sola, soldan sağa eğri ve içten dışa, dıştan içe helezonik çizgi çalışması.
  Ön Hazırlık: Türk Tezyinî Sanatlarında Motifler, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol- Çiçek Derman.
4 16. yüzyıldan (klasik dönem) Osmanlının son dönemine, cumhuriyetin ilk yıllarından günümüze kadar olan Türk sanatı hakkında kısa bilgi verilir. Üç başlık altında incelenen Türk süsleme motiflerinden biri olan bitkisel motiflerinin tanıtımı. Desen veya kompozisyon içindeki yaprak motiflerinin yeri görevleri ve çizimleri.
  Ön Hazırlık: Türk Sanatında Hayvan Sembolizm, Seyran- İstanbul, Dr. Yaşar Çoruhlu.
5 Sade yaprak motifinin tanımı ve bu motifin çizim çalışması. Tek dişli yaprak motifinin tanımı ve bu motifin çizim çalışması.
  Ön Hazırlık: Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner. DESEN TASARIMI Çizim Tekniği ve Çeşitleri, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol,
6 İri dişli yaprak motifinin tanımı ve bu motifin çizim çalışması.
  Ön Hazırlık: Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner.
7 Parçalı dilimli yaprak motifinin tanımı ve motifin çizim çalışması.
  Ön Hazırlık: Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner.
8 Ortadan katlı yaprak motifinin tanımı ve bu motifin çizim çalışması.
  Ön Hazırlık: Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner.
9 vize yapılacak
10 Tek ve çift noktadan dönüşlü yaprak motiflerinin tanımı ve bu motiflerin çizim çalışması.
  Ön Hazırlık: Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner.
11 Sap çıkması - salyangoz motiflerinin tanımı ve bu motiflerin çizim çalışması.
  Ön Hazırlık: Geleneksel Türk El Sanatlarına Giriş, Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları, Prof. İsmail Öztürk
12 Penç motifinin tanımı, tarihsel gelişimi, kompozisyon veya desen içindeki görevi ve çeşitlerinin çizimi.
  Ön Hazırlık: Geleneksel Türk El Sanatlarına Giriş, Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları, Prof. İsmail Öztürk
13 Penç motifi ve çeşitlerinin çizimine devam edilir.
  Ön Hazırlık: Osmanlı Mimarisinde Süsleme I Erken Devir (1300–1453), Kültür Bakanlığı. Yıldız Demiriz.
14 Hatayi motifinin tanımı, tarihsel gelişimi, kompozisyon veya desen içindeki görevi ve çeşitlerinin çizimi. Hatayi motifi ve çeşitlerinin çizimine devam edildi.
  Ön Hazırlık: Osmanlı Mimarisinde Süsleme I Erken Devir (1300–1453), Kültür Bakanlığı. Yıldız Demiriz.
No Bölüm Öğrenme Çıktısı Katkı Düzeyi
1 Sanatın temel ilkelerini bilmek, anlamak ve konusuna uyarlayabilmek. 5
2 Üç boyutlu yüzeyleri iki boyutlu yüzeylerde çözümleyebilmek. 3
3 Geleneksel sanatların uygulanma alanında yararlanılan tüm yüzey ve uygulama malzemelerini, seramik, bisküvi gibi hammadde ve yarı mamül maddeleri tanımak, kullanabilmek 5
4 Geleneksel sanatlarda farklı yüzyıllarda kullanılan renkleri bilmek, hazırlayabilmek; renkleri tasarlanan uygulamada doğru şekilde kullanabilmek; 5
5 Farklı yüzyıllarda kullanılan süsleme unsurlarını motiflerin, tasarımların üslupsal farklılıklarını bilmek, kullanabilmek, farklı yüzyıllarda kullanılan kavramları, konuları, ekolleri, sanatçıları ve onların tekniklerini bilmek, 5
6 Her türlü teknik bilgi ve donanımla klasik ve özgün tasarımlar ortaya koyabilecek beceriye sahip olmak, 5
7 Tasarımı uygulamak veya araştırılan konuyu sunmak için gerekli bütün teorik bilgi, çizim sistemleri ve bilgisayar programlarını bilmek, kullanabilmek ve bu konudaki yenilikleri takip edebilmek. 5
8 Konusuyla ilgili restorasyon ve konservasyon yapabilmek, 5
9 Mesleki ve etik sorumluluğa, öğrenmeyi öğrenme becerisine sahip olmak, disiplin içi ve disiplinler arası gruplarla takım çalışması yapabilmek. 5
10 Konusu ile ilgili çalışmaların, evrensel ve toplumsal boyutlarda etkilerini değerlendirebilmek için gerekli kapsamlı bilgiye, eleştirel bakışa ve yaratıcı düşünme becerisine sahip olmak. 5
11 Alanındaki bilgileri takip edip kullanabilecek ve meslektaşlarıyla iletişim kurabilecek düzeyde en az bir yabancı dil bilgisine sahip olmak. 5
12 Geçmiş ve günümüz sanat anlayışlarını objektif olarak algılayıp kavrayabilmek ve bunları karşılaştırıp sentezleyebilmek. 5
13 Türk Kültür tarihi ve tasarım bağlantısını kurabilmek. 5
14 0
15 0
16 0
17 0
18 0
19 0
Yarıyıl İçi Çalışmaları Sayısı Katkı Payı
Ara Sınav 1 40
Kısa Sınav 0 0
Ödev 0 0
Devam 0 0
Uygulama 0 0
Labaratuvar 0 0
Proje 0 0
Atölye 0 0
Seminer 0 0
Arazi Çalışması 0 0
TOPLAM 40
Yıliçinin Başarıya Oranı 40
Finalin Başarıya Oranı 60
TOPLAM 100
AKTS kredilerinin belirlenmesinde öğrenci işyükü anketlerinden faydalanılmaktadır.
Etkinlik Sayısı Süresi Toplam
Ders Süresi (Sınav Haftaları Hariç) 14 5 70
Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi 14 3 42
Ödevler 1 10 10
Sunum 1 8 8
Proje 0 0 0
Laboratuar Çalışması 0 0 0
Arazi ya da Alan Çalışması 0 0 0
Ara Sınavlar 1 10 10
Yarıyıl Sonu Sınavı 1 10 10
İşyükü Saati (30) 30
Toplam İşyükü / Saat 150    
Dersin Akts Kredisi 5    
Ders Notu 1. Türk Desenleri ve Tasarımı (Ders notları), Ünal Erdinç. 2. Klasik Devir Türk Tezyînî Sanatlarında DESEN TASARIMI Çizim Tekniği ve Çeşitleri, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol, 3. Türk Tezyinî Sanatlarında Motifler, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol- Çiçek Derman. 4. Türk Sanatında Hayvan Sembolizm, Seyran- İstanbul, Dr. Yaşar Çoruhlu. 5. Erken Devir Türk Sanatının ABC’si, Kabalcı Yayınevi, Yaşar Çoruhlu. 6. Türk İslam Sanatının ABC’si, Kabalcı Yayınevi; Yaşar Çoruhlu. 7. İslâm Öncesi Türk Sanatı, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, Erdem Yücel. 8. Türk Sanatı El Kitabı (İslâm Öncesi Sanat, Mimari- Hat- Kumaş- Çini- Keramik- Minyatür),İnkılâp Kitabevi, Oktay Aslanapa. 9. Türk Sanatı, Remzi Kitabevi, Oktay Aslanapa. 10. Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner. 11. Geleneksel Türk El Sanatlarına Giriş, Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları, Prof. İsmail Öztürk. 12. Başlangıcından Bugüne Türk Sanatı, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. 13. Türk Sanatı, Cem Yayınevi, Prof. Celâl Esad Arseven. 14. İslam Ülkelerinde Sanat, Cem Yayınevi, Suut Kemal Yetkin. 15. Hun Sanatı, Millî Eğitim Bakanlığı Kültür Yayınları, Nejat Diyarbekirli. 16. Osmanlı Mimarisinde Süsleme I Erken Devir (1300–1453), Kültür Bakanlığı. Yıldız Demiriz. 17. Türk Tarihi ve Kültürü, Pegem A Yayınları, Prof. Dr. Cemil Öztürk 18. Türk Motifleri, Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu, Cahide Keskiner.
Diğer Kaynaklar 1. Türk Desenleri ve Tasarımı (Ders notları), Ünal Erdinç. 2. Klasik Devir Türk Tezyînî Sanatlarında DESEN TASARIMI Çizim Tekniği ve Çeşitleri, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol, 3. Türk Tezyinî Sanatlarında Motifler, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol- Çiçek Derman. 4. Türk Sanatında Hayvan Sembolizm, Seyran- İstanbul, Dr. Yaşar Çoruhlu. 5. Erken Devir Türk Sanatının ABC’si, Kabalcı Yayınevi, Yaşar Çoruhlu. 6. Türk İslam Sanatının ABC’si, Kabalcı Yayınevi; Yaşar Çoruhlu. 7. İslâm Öncesi Türk Sanatı, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, Erdem Yücel. 8. Türk Sanatı El Kitabı (İslâm Öncesi Sanat, Mimari- Hat- Kumaş- Çini- Keramik- Minyatür),İnkılâp Kitabevi, Oktay Aslanapa. 9. Türk Sanatı, Remzi Kitabevi, Oktay Aslanapa. 10. Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner. 11. Geleneksel Türk El Sanatlarına Giriş, Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları, Prof. İsmail Öztürk. 12. Başlangıcından Bugüne Türk Sanatı, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. 13. Türk Sanatı, Cem Yayınevi, Prof. Celâl Esad Arseven. 14. İslam Ülkelerinde Sanat, Cem Yayınevi, Suut Kemal Yetkin. 15. Hun Sanatı, Millî Eğitim Bakanlığı Kültür Yayınları, Nejat Diyarbekirli. 16. Osmanlı Mimarisinde Süsleme I Erken Devir (1300–1453), Kültür Bakanlığı. Yıldız Demiriz. 17. Türk Tarihi ve Kültürü, Pegem A Yayınları, Prof. Dr. Cemil Öztürk 18. Türk Motifleri, Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu, Cahide Keskiner.
Materyal
Dökümanlar 1. Türk Desenleri ve Tasarımı (Ders notları), Ünal Erdinç. 2. Klasik Devir Türk Tezyînî Sanatlarında DESEN TASARIMI Çizim Tekniği ve Çeşitleri, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol, 3. Türk Tezyinî Sanatlarında Motifler, Kubbealtı Akademisi Kültür ve Sanat Vakfı, İnci A. Birol- Çiçek Derman. 4. Türk Sanatında Hayvan Sembolizm, Seyran- İstanbul, Dr. Yaşar Çoruhlu. 5. Erken Devir Türk Sanatının ABC’si, Kabalcı Yayınevi, Yaşar Çoruhlu. 6. Türk İslam Sanatının ABC’si, Kabalcı Yayınevi; Yaşar Çoruhlu. 7. İslâm Öncesi Türk Sanatı, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, Erdem Yücel. 8. Türk Sanatı El Kitabı (İslâm Öncesi Sanat, Mimari- Hat- Kumaş- Çini- Keramik- Minyatür),İnkılâp Kitabevi, Oktay Aslanapa. 9. Türk Sanatı, Remzi Kitabevi, Oktay Aslanapa. 10. Türk Süsleme Sanatlarımızda Stilize çiçekler -Hatai-, T.C. Kültür Bakanlığı, Cahide Keskiner. 11. Geleneksel Türk El Sanatlarına Giriş, Dokuz Eylül Üniversitesi Yayınları, Prof. İsmail Öztürk. 12. Başlangıcından Bugüne Türk Sanatı, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. 13. Türk Sanatı, Cem Yayınevi, Prof. Celâl Esad Arseven. 14. İslam Ülkelerinde Sanat, Cem Yayınevi, Suut Kemal Yetkin. 15. Hun Sanatı, Millî Eğitim Bakanlığı Kültür Yayınları, Nejat Diyarbekirli. 16. Osmanlı Mimarisinde Süsleme I Erken Devir (1300–1453), Kültür Bakanlığı. Yıldız Demiriz. 17. Türk Tarihi ve Kültürü, Pegem A Yayınları, Prof. Dr. Cemil Öztürk 18. Türk Motifleri, Türkiye Turing ve Otomobil Kurumu, Cahide Keskiner.
Ödevler Ders içinde yapılan çalışmalar tamamlanır.
Sınavlar Teorik ve uygulama sınavı yapılacak. Uygulamaların değerlendirilmesinde “uygulama değerlendirme formu” kullanılacak ve değerlendirmeler gruplar ile birlikte yapılacaktır.
Materyal Diğer
Planlanmış Öğrenme Faaliyetleri ve Öğretim Yöntemleri
Konferanslar, Uygulamalı Dersler, Sunumlar, Seminerler, Projeler, Laboratuar Uygulamaları(gerekirse)